Gry i zabawy integracyjne dla uczniów z autyzmem i niepełnosprawnością intelektualną – 8 gotowych aktywności
Jak budować relacje w klasie, w której każde dziecko inaczej komunikuje się, nawiązuje kontakt i uczestniczy we wspólnych działaniach? Osiem zabaw integracyjnych, gotowy scenariusz zajęć oraz dostosowania dla uczniów z autyzmem, niepełnosprawnością intelektualną i innymi specjalnymi potrzebami edukacyjnymi.
Nie każde dziecko chce stanąć w kręgu i opowiedzieć o sobie. Nie każde lubi zabawy z dotykiem, głośną muzyką czy rywalizacją. Są uczniowie, którzy najchętniej obserwują innych z boku, potrzebują więcej czasu na odpowiedź albo komunikują się za pomocą gestów, obrazków i urządzeń AAC.
Czy to oznacza, że nie mogą uczestniczyć w integracji klasy?
Przeciwnie. Być może to właśnie od nich możemy nauczyć się czegoś najważniejszego o budowaniu wspólnoty: bycie razem nie musi oznaczać robienia wszystkiego w ten sam sposób.
Integracja nie polega na tym, że wszyscy uczniowie wykonują identyczne zadanie. Polega na tworzeniu takich warunków, w których każdy ma możliwość uczestniczenia, podejmowania decyzji i nawiązywania relacji bez konieczności rezygnowania z własnych potrzeb.
Poniżej przedstawiamy osiem autorskich gier i zabaw integracyjnych, które można wykorzystać podczas zajęć wychowawczych, rewalidacyjnych, świetlicowych i edukacji wczesnoszkolnej.
Zanim rozpoczniesz – pięć zasad dostępnej integracji
1. Udział nie musi oznaczać mówienia. Uczeń może odpowiedzieć gestem, wskazać obrazek, użyć AAC, zapisać odpowiedź albo poprosić o jej odczytanie.
2. Obserwacja również może być formą uczestnictwa. Dziecko, które na początku przygląda się zabawie, nie musi być natychmiast zachęcane do wejścia w środek grupy.
3. Nie wymuszamy kontaktu fizycznego. Przytulanie, podawanie rąk, dotykanie pleców czy trzymanie się za ręce nie są warunkiem integracji.
4. Unikamy publicznego oceniania i eliminacji. Nie dzielimy uczniów na zwycięzców i przegranych, jeśli celem zajęć jest budowanie poczucia bezpieczeństwa i przynależności.
5. Przewidywalność pomaga uczestniczyć. Warto pokazać prosty plan zajęć, zapowiedzieć zmianę aktywności i umożliwić skorzystanie z przerwy.
Prosty plan wizualny zajęć
START → POZNAJEMY SIĘ → DZIAŁAMY RAZEM → WYBIERAMY → ODPOCZYNEK → KONIEC
W zależności od potrzeb grupy plan może obejmować dwie, trzy lub więcej aktywności.
1. Poznaj mnie po wyborze – zabawa na poznawanie zainteresowań
Cel: poznawanie preferencji rówieśników, komunikowanie wyborów, dostrzeganie podobieństw i różnic.
Czas: 5–8 minut.
Materiały: zestawy obrazków przedstawiających różne aktywności, np. czytanie, spacer, muzykę, zwierzęta, budowanie, rysowanie, gry i odpoczynek.
Przebieg
Nauczyciel rozkłada przed uczniami obrazki.
Nauczyciel:
„Każdy z nas lubi trochę inne rzeczy. Niektóre lubimy wspólnie, a inne są ważne tylko dla nas. Dzisiaj możemy pokazać, co sprawia nam przyjemność”.
Nauczyciel wybiera jeden obrazek i pokazuje go grupie.
„Ja wybieram spacer. Lubię chodzić i obserwować przyrodę”.
Następnie zaprasza uczniów do wyboru.
„Możesz wybrać jeden obrazek. Możesz też pokazać własny pomysł”.
Dziecko wybiera obrazek, mówi o swoim zainteresowaniu lub wskazuje symbol.
Nauczyciel nie prosi o uzasadnianie wyboru.
Po kilku odpowiedziach może zauważyć:
„Ola i Kuba wybrali zwierzęta. Lena wybrała muzykę. Mamy różne zainteresowania i możemy się nimi dzielić”.
Dostosowania
- Uczeń niemówiący wskazuje symbol lub korzysta ze swojego systemu AAC.
- Uczeń z niepełnosprawnością intelektualną wybiera spośród dwóch konkretnych przedmiotów albo fotografii.
- Uczeń, który nie chce prezentować wyboru przed klasą, pokazuje go tylko nauczycielowi.
- Uczeń może wybrać opcję „Nie chcę teraz odpowiadać”.
Ważne: nie interpretujemy braku odpowiedzi jako braku zainteresowań.
2. Mamy coś wspólnego – odkrywamy podobieństwa
Cel: dostrzeganie wspólnych zainteresowań, rozwijanie uwagi na innych, budowanie poczucia przynależności.
Czas: 5–7 minut.
Materiały: obrazki przedstawiające znane aktywności, duży arkusz papieru, samoprzylepne znaczniki.
Przebieg
Nauczyciel umieszcza na tablicy trzy obrazki, np. KSIĄŻKI, ZWIERZĘTA i RUCH.
Nauczyciel:
„Sprawdzimy, co lubimy w naszej klasie. Możemy lubić to samo, ale nie musimy”.
Każdy uczeń wybiera jedną aktywność i umieszcza przy niej znacznik.
Nauczyciel wspólnie z dziećmi ogląda wynik.
„Przy zwierzętach mamy cztery znaczniki. Przy książkach dwa. A przy ruchu trzy”.
Następnie pyta:
„Czy ktoś wybrał to samo co ty?”
Uczeń może wskazać znacznik albo odpowiedzieć za pomocą AAC.
Dostosowania
Uczeń nie musi podchodzić do tablicy. Może wskazać obrazek, a nauczyciel umieści przy nim znacznik za jego zgodą.
Jeżeli dziecko ma inne zainteresowanie niż pozostałe, dodajemy nową kategorię.
Podsumowanie: „Nie musimy być tacy sami, żeby należeć do jednej klasy”.
3. Budujemy razem – wspólna konstrukcja
Cel: współpraca, planowanie, komunikowanie potrzeb, respektowanie decyzji innych.
Czas: 10 minut.
Materiały: duże klocki, kartonowe elementy konstrukcyjne lub magnetyczne zestawy odpowiednie do wieku.
Przebieg
Nauczyciel proponuje wspólne zbudowanie miasta, wieży lub domu.
Nauczyciel:
„Dzisiaj spróbujemy zbudować coś razem. Każdy może wnieść do naszej budowli własny pomysł”.
Na początku grupa wybiera, co chce zbudować.
Można pokazać dwa obrazki: DOM i WIEŻA.
Nauczyciel rozdziela dostępne zadania, ale pozwala uczniom je wybierać.
Jedno dziecko może układać klocki, drugie wybierać kolory, trzecie podawać elementy, a czwarte wskazywać miejsce ich ułożenia.
Nauczyciel:
„Potrzebujemy jeszcze jednego klocka. Kto chce go wybrać?”
„Czy możemy położyć go tutaj?”
„Sprawdźmy, czy wszyscy zgadzają się na ten pomysł”.
Dostosowania
- Uczeń z trudnościami motorycznymi może projektować konstrukcję za pomocą wskazywania.
- Uczeń niemówiący korzysta z komunikatów TUTAJ, TAM, JESZCZE, STOP, TAK i NIE.
- Uczeń potrzebujący większej przewidywalności otrzymuje konkretne zadanie, np. ułożenie trzech klocków.
- Uczeń, który nie chce współtworzyć jednej budowli, może wykonać osobny element i zdecydować, czy chce go połączyć z konstrukcją grupy.
Ważne: nie burzymy konstrukcji bez zapowiedzi i zgody jej twórców.
4. Moja kolej, twoja kolej – zabawa w naprzemienność
Cel: rozumienie kolejności, ćwiczenie naprzemienności i komunikowania gotowości.
Czas: 5–7 minut.
Materiały: piłka, miękki przedmiot do przesuwania lub plansza z torem dla figurki; symbole MOJA KOLEJ, TWOJA KOLEJ i PRZERWA.
Przebieg
Dwoje uczniów siedzi naprzeciwko siebie albo obok siebie.
Nauczyciel pokazuje przedmiot.
Nauczyciel:
„Teraz moja kolej. Przesuwam piłkę”.
Przesuwa ją po stole.
„Teraz twoja kolej. Możesz przesunąć piłkę albo wskazać, dokąd mam ją przesunąć”.
Po każdej turze nauczyciel pokazuje odpowiedni symbol.
Stopniowo można włączyć trzeciego uczestnika.
Dostosowania
Zamiast podawania piłki można przesuwać figurkę po planszy lub układać po jednym elemencie obrazka.
Uczeń nie musi utrzymywać kontaktu wzrokowego ani odpowiadać natychmiast.
Jeżeli czekanie jest trudne, zaczynamy od bardzo krótkiej sekwencji: jedna tura nauczyciela i jedna ucznia.
Ważne: naprzemienność ćwiczymy w bezpiecznym tempie, bez odliczania i zawstydzania.
5. Mapa naszej klasy – wspólne dzieło
Cel: wzmacnianie poczucia przynależności, wyrażanie własnych preferencji, współtworzenie.
Czas: 10–15 minut.
Materiały: duży arkusz papieru, kredki, naklejki, fotografie lub symbole zainteresowań, klej.
Przebieg
Nauczyciel umieszcza na środku arkusza napis „NASZA KLASA”.
Nauczyciel:
„Każdy z nas jest częścią tej klasy. Stworzymy wspólną mapę, na której znajdzie się coś wybranego przez każdego”.
Uczeń może narysować ulubiony przedmiot, przykleić obrazek, wybrać kolor albo umieścić symbol.
Nauczyciel pomaga tylko w takim zakresie, na jaki dziecko się zgadza.
Na zakończenie grupa ogląda pracę.
„Na naszej mapie jest wiele różnych rzeczy. Każda została wybrana przez kogoś z naszej klasy”.
Dostosowania
Uczeń, który nie chce rysować, może wybrać gotowy symbol.
Uczeń z trudnościami grafomotorycznymi może korzystać z naklejek lub stempli.
Nie wymagamy umieszczania własnej fotografii, imienia ani informacji osobistych.
Gotową mapę wieszamy w miejscu uzgodnionym z grupą.
6. Pomoc czy samodzielność? – uczymy się pytać
Cel: rozpoznawanie potrzeb innych, respektowanie granic, komunikowanie zgody i odmowy.
Czas: 5–8 minut.
Materiały: obrazki przedstawiające proste sytuacje, np. rozsypane klocki, trudność z otwarciem pudełka, układanie puzzli.
Przebieg
Nauczyciel pokazuje ilustrację dziecka, któremu rozsypały się klocki.
Nauczyciel:
„Co możemy zrobić, kiedy widzimy, że komuś jest trudno?”
Uczniowie proponują odpowiedzi.
Nauczyciel pokazuje trzy komunikaty:
- CZY CHCESZ POMOCY?
- POMOGĘ.
- MOGĘ SAM / MOGĘ SAMA.
Następnie odgrywa krótką sytuację z drugim dorosłym lub chętnym uczniem.
„Widzę, że trudno ci otworzyć pudełko. Czy chcesz pomocy?”
Druga osoba odpowiada:
„Nie, spróbuję samodzielnie”.
Nauczyciel:
„Dobrze. Jeśli będziesz potrzebować pomocy, możesz mi powiedzieć”.
W drugim przykładzie osoba odpowiada:
„Tak, pomóż mi”.
Nauczyciel:
„W porządku. Powiedz, jak mogę pomóc”.
Dostosowania
Dzieci mogą wybierać odpowiedzi na obrazkach.
Nie wymagamy odgrywania scenek przed grupą.
Można przeprowadzić zabawę wyłącznie na ilustracjach.
Ważne: pomoc nie powinna odbierać dziecku sprawczości. Uczymy zarówno proponowania wsparcia, jak i szanowania odmowy.
7. Cichy zespół – współpraca bez mówienia
Cel: rozwijanie współpracy, rozumienie komunikatów niewerbalnych, dostrzeganie różnych sposobów porozumiewania się.
Czas: 7–10 minut.
Materiały: obrazek prostego wzoru z klocków, zestaw klocków, symbole TUTAJ, DAJ, STOP, GOTOWE.
Przebieg
Nauczyciel pokazuje dzieciom wzór niewielkiej konstrukcji.
Nauczyciel:
„Spróbujemy zbudować taki sam wzór. Możemy mówić, ale możemy też pokazywać, wskazywać i korzystać z obrazków”.
Dzieci współpracują w parach.
Jedna osoba może wybierać elementy, druga wskazywać ich położenie.
Po kilku minutach nauczyciel zaprasza do obejrzenia konstrukcji.
„Jak pokazaliście sobie, gdzie położyć klocki?”
Uczniowie mogą odpowiedzieć słowami, gestami lub wskazaniem symbolu.
Dostosowania
Dla uczniów potrzebujących większego wsparcia przygotowujemy wzór z dwóch lub trzech klocków.
Nie narzucamy ciszy jako obowiązku. Nazwa zabawy podkreśla, że współpraca może odbywać się również bez mowy, a nie że uczniowie muszą przestać mówić.
Uczniowie korzystający z AAC powinni mieć dostęp do swoich zwyczajowych narzędzi komunikacyjnych.
Podsumowanie: „Możemy porozumiewać się na wiele sposobów. Ważne, żebyśmy mogli się nawzajem zrozumieć”.
8. Każdy ma swoje miejsce – zabawa na zakończenie
Cel: wzmacnianie poczucia przynależności, pozytywne zakończenie zajęć, wyrażanie własnych potrzeb.
Czas: 5 minut.
Materiały: duży arkusz papieru, kolorowe koła, naklejki lub symbole.
Przebieg
Nauczyciel pokazuje duży arkusz przedstawiający wspólną przestrzeń klasy.
Nauczyciel:
„W naszej klasie jest miejsce dla każdego. Każdy może lubić coś innego, inaczej odpoczywać i inaczej się komunikować”.
Każde dziecko wybiera kolorowe koło.
Może przykleić je na wspólnym arkuszu, poprosić o pomoc albo wskazać miejsce.
Nauczyciel nie porównuje wielkości, kolorów ani położenia kół.
Na zakończenie mówi:
„Popatrzcie. Wszystkie koła są inne. Razem tworzą naszą mapę”.
Następnie pokazuje symbol KONIEC.
Dostosowania
Uczeń może uczestniczyć bez podchodzenia do tablicy.
Nie wymagamy wypowiadania pozytywnych opinii o kolegach ani publicznego deklarowania przyjaźni.
Najważniejszy komunikat: „Nie musimy być identyczni, żeby być razem”.
Gotowy scenariusz 45-minutowych zajęć integracyjnych
Temat: Razem, ale na różne sposoby – poznajemy siebie i uczymy się współpracy.
Grupa: klasy I–III szkoły podstawowej, również uczniowie z autyzmem, niepełnosprawnością intelektualną i innymi SPE.
Czas: 45 minut.
Cele ogólne:
- budowanie poczucia bezpieczeństwa i przynależności do grupy;
- rozwijanie komunikacji i współpracy;
- poznawanie zainteresowań innych osób;
- respektowanie indywidualnych potrzeb i granic;
- ćwiczenie podejmowania decyzji.
Cele operacyjne – uczeń, odpowiednio do swoich możliwości:
- dokonuje wyboru spośród zaproponowanych aktywności;
- komunikuje preferencję, zgodę lub odmowę;
- uczestniczy we wspólnym zadaniu w dostępnej dla siebie formie;
- rozpoznaje prosty komunikat dotyczący kolejności lub pomocy;
- korzysta z dostępnego sposobu komunikacji;
- sygnalizuje potrzebę przerwy.
Metody: pokaz, modelowanie, praktyczne działanie, komunikacja wspomagająca i alternatywna, praca z materiałem wizualnym.
Formy pracy: indywidualna, w parach i grupowa.
Pomoce: plan wizualny, obrazki zainteresowań, klocki, arkusz papieru, naklejki, symbole AAC, karta PRZERWA.
Przebieg zajęć
| Etap | Czas | Aktywność |
|---|---|---|
| 1. Powitanie i przedstawienie planu | 5 min | Nauczyciel pokazuje plan, wyjaśnia możliwość wyboru i przerwy |
| 2. Poznaj mnie po wyborze | 7 min | Uczniowie wybierają obrazki swoich zainteresowań |
| 3. Mamy coś wspólnego | 6 min | Grupa odkrywa podobieństwa i różnice |
| 4. Budujemy razem | 12 min | Wspólna konstrukcja z podziałem zadań według wyboru |
| 5. Przerwa regulacyjna | 5 min | Uczniowie wybierają odpoczynek, ciszę lub ruch |
| 6. Każdy ma swoje miejsce | 7 min | Wspólna mapa klasy |
| 7. Zakończenie | 3 min | Podsumowanie, komunikat KONIEC |
Powitanie – gotowe słowa nauczyciela
„Dzisiaj będziemy poznawać siebie i robić coś razem. Każdy może uczestniczyć na swój sposób. Można mówić, pokazywać, korzystać z obrazków albo najpierw obserwować. Można poprosić o pomoc lub przerwę”.
Nauczyciel pokazuje plan zajęć.
„Najpierw wybierzemy obrazki, potem zbudujemy coś wspólnie, a na końcu stworzymy mapę naszej klasy”.
Zakończenie
„Dzisiaj dowiedzieliśmy się, że mamy różne zainteresowania i różne sposoby działania. Nie każdy lubi to samo. Nie każdy potrzebuje takiej samej pomocy. Możemy jednak wspólnie tworzyć, rozmawiać i szanować swoje wybory”.
„Dziękuję za wasz udział. Nasze zajęcia dobiegły końca”.
AAC podczas zabaw integracyjnych – podstawowe komunikaty
Warto przygotować dostęp do następujących komunikatów:
| Komunikat | Zastosowanie |
|---|---|
| WYBIERAM | Wybór zadania, materiału lub roli |
| TAK / NIE | Zgoda i odmowa |
| MOJA KOLEJ | Naprzemienność |
| JESZCZE | Kontynuowanie aktywności |
| POMOC | Prośba o wsparcie |
| SAM / SAMA | Potrzeba samodzielnego działania |
| STOP | Zatrzymanie czynności |
| PRZERWA | Odpoczynek i regulacja |
| GOTOWE | Zakończenie zadania |
| KONIEC | Zakończenie zajęć |
Komunikaty powinny być dostępne w formie odpowiadającej potrzebom ucznia: na tablicy komunikacyjnej, w książce AAC, na urządzeniu albo w postaci innych używanych przez niego symboli. Nie zastępujmy znanego dziecku systemu przypadkowymi obrazkami wyłącznie na potrzeby jednych zajęć.
Dostosowania dla uczniów z autyzmem i niepełnosprawnością intelektualną
Uczeń potrzebujący przewidywalności: przed zajęciami otrzymuje plan, informację o kolejnych aktywnościach oraz możliwość zapoznania się z materiałami.
Uczeń z trudnościami w komunikacji: ma dostęp do AAC i odpowiednio długiego czasu na odpowiedź. Nauczyciel nie wymaga mówienia jako warunku udziału.
Uczeń z niepełnosprawnością intelektualną: otrzymuje krótkie, konkretne instrukcje, pokaz działania oraz zadania podzielone na mniejsze etapy.
Uczeń z nadwrażliwością sensoryczną: może wybrać miejsce, ograniczyć kontakt z bodźcami i skorzystać z przerwy.
Uczeń z trudnościami ruchowymi: ma możliwość uczestniczenia przez wskazywanie, wybieranie, kierowanie działaniem innych lub używanie dostosowanych pomocy.
Uczeń, który unika kontaktów grupowych: może zacząć od pracy z jedną osobą, obserwowania zabawy lub wykonania wybranego elementu samodzielnie.
Uczeń potrzebujący większej aktywności ruchowej: może wykonywać zadania stojąc, przemieszczać się między stanowiskami lub korzystać z zaplanowanych przerw ruchowych.
W każdym przypadku dostosowanie powinno wynikać z obserwacji konkretnego dziecka, a nie wyłącznie z rozpoznania diagnostycznego.
Karta obserwacji – co warto zauważyć?
Po zajęciach nauczyciel może odnotować:
| Obszar | Pytanie |
|---|---|
| Uczestnictwo | W jakiej formie uczeń włączał się w aktywności? |
| Komunikacja | Jak wyrażał wybory, potrzeby i odmowę? |
| Współpraca | W jakich sytuacjach podejmował wspólne działanie? |
| Relacje | Jak reagował na propozycje rówieśników? |
| Samodzielność | Jakie zadania wykonywał bez pomocy? |
| Regulacja | Jakie warunki ułatwiały mu uczestnictwo? |
| Wsparcie | Jakich dostosowań potrzebował? |
Nie oceniamy poziomu integracji na podstawie liczby wypowiedzianych słów, częstotliwości kontaktu wzrokowego ani gotowości do kontaktu fizycznego.
Przykładowe zapisy do dokumentacji
Do dziennika zajęć:
„Gry i zabawy integracyjne rozwijające komunikację, współpracę i poczucie przynależności do grupy. Rozpoznawanie zainteresowań i preferencji, wspólne wykonywanie zadań, ćwiczenie naprzemienności, respektowanie granic oraz komunikowanie potrzeb z wykorzystaniem dostępnych form komunikacji”.
Przykładowy zapis obserwacji ucznia:
„Uczeń uczestniczył w aktywności konstrukcyjnej, wybierając elementy budowli za pomocą wskazywania. Podejmował wspólne działanie z rówieśnikiem przy wsparciu planu wizualnego. Samodzielnie sygnalizował zakończenie zadania. Korzystne okazały się krótkie instrukcje i możliwość wyboru roli”.
Przykładowy kierunek wsparcia do WOPFU/IPET:
„Stwarzanie uczniowi możliwości uczestnictwa w aktywnościach grupowych w zróżnicowanych formach, z uwzględnieniem preferowanego sposobu komunikacji, indywidualnego tempa pracy, potrzeby przewidywalności oraz prawa do odmowy i przerwy”.
Powyższe zapisy są przykładami i wymagają dostosowania do rzeczywistych obserwacji oraz indywidualnych potrzeb ucznia.
Czy każda zabawa integracyjna naprawdę integruje?
Nie zawsze.
Zabawa może wyglądać atrakcyjnie z perspektywy nauczyciela, a jednocześnie stawiać część uczniów w trudnej sytuacji. Dziecko, które nie mówi, może zostać pominięte podczas rundy wypowiedzi. Uczeń z trudnościami ruchowymi może nie mieć możliwości wykonania zadania. Osoba wrażliwa na dotyk może przeżywać dyskomfort podczas obowiązkowej zabawy w kręgu.
Dlatego warto zadać sobie trzy pytania:
- Czy każdy uczeń ma realną możliwość uczestnictwa?
- Czy dziecko może zakomunikować odmowę lub potrzebę zmiany?
- Czy wspólna aktywność buduje relacje, czy jedynie wymaga podporządkowania się regułom grupy?
Integracja nie jest tym samym co dostosowanie wszystkich do jednego wzorca zachowania.
Dobra zabawa integracyjna pozostawia miejsce na różnice.
Uczeń może mówić albo korzystać z AAC. Może budować, wskazywać lub obserwować. Może potrzebować towarzystwa albo chwili samotności.
Nie musi zmieniać sposobu, w jaki doświadcza świata, aby stać się pełnoprawną częścią klasy.
Bo prawdziwa integracja zaczyna się nie wtedy, gdy wszyscy robią to samo, ale wtedy, gdy każdy ma możliwość być sobą wśród innych.
Przeczytaj również – integracja, relacje i umiejętności społeczne uczniów z autyzmem
Budowanie relacji w klasie nie kończy się na jednej zabawie integracyjnej. To codzienne sytuacje: wspólna praca, rozmowa, proszenie o pomoc, wyrażanie odmowy i odkrywanie, że różnice między uczniami nie muszą być przeszkodą we współpracy.
Jeżeli szukasz kolejnych inspiracji i praktycznych narzędzi, zajrzyj do powiązanych materiałów na autyzm.life.
Umiejętności społeczne w autyzmie – co naprawdę działa?
Jak wspierać komunikację, współpracę i budowanie relacji, uwzględniając indywidualne potrzeby ucznia? Poznaj podejścia do TUS, socjoterapii i pracy nad umiejętnościami społecznymi.
Umiejętności społeczne w ASD – TUS, socjoterapia i scenariusze zajęć
Wspierające środowisko szkolne – integracja zaczyna się od otoczenia
Nawet najlepsza zabawa nie zastąpi codziennego poczucia bezpieczeństwa. Dowiedz się, jak tworzyć klasę, w której neuroróżnorodność, indywidualne potrzeby i różne sposoby komunikacji są uwzględniane w organizacji nauki.
Wspierające środowisko szkolne dla dzieci z autyzmem – neuroróżnorodność
Umiejętności społeczne – planowanie zajęć rewalidacyjnych
Jeśli chcesz przejść od pojedynczych zabaw do systematycznej pracy nad komunikacją i relacjami, zobacz przykładowy program zajęć rewalidacyjnych oraz powiązane materiały.
Umiejętności społeczne – program zajęć rewalidacyjnych
Potrzebujesz więcej gotowych scenariuszy? Poznaj eBook TUS
Jeśli prowadzisz zajęcia rewalidacyjne, trening umiejętności społecznych albo pracujesz nad integracją grupy, możesz sięgnąć po rozbudowany materiał:
W eBooku znajdziesz ponad 20 scenariuszy i ćwiczeń dotyczących komunikacji, rozpoznawania emocji, współpracy, rozwiązywania konfliktów i samoregulacji. Materiał jest przeznaczony dla nauczycieli, pedagogów specjalnych, terapeutów i rodziców.
To propozycja dla osób, które chcą rozwijać temat dalej – od jednej zabawy integracyjnej do zaplanowanego cyklu zajęć.
