Reklamy
Inspirujące zajęcia rewalidacyjne dla dzieci z niepełnosprawnością intelektualną. Nauka emocji przez zimowe wizualizacje, mimikę i ćwiczenia relaksacyjne wspiera rozwój społeczny i emocjonalny.
Rozpoznawanie i wyrażanie emocji to ważny element rozwoju społecznego, szczególnie dla dzieci z niepełnosprawnością intelektualną. Zima, z jej różnorodnymi aktywnościami, kolorami i aurą, może być idealnym tłem do pracy nad emocjami. Poniżej przedstawiam scenariusz zajęć, które w prosty i angażujący sposób wspierają rozwój emocjonalny uczniów.
Cele zajęć
- Nauka rozpoznawania podstawowych emocji (radość, smutek, złość, strach).
- Rozwijanie umiejętności wyrażania uczuć za pomocą mimiki, gestów i słów.
- Budowanie świadomości emocjonalnej w codziennych sytuacjach zimowych.
Materiały potrzebne do zajęć
- Obrazki przedstawiające emocje (uśmiechnięte, smutne, zdziwione, przestraszone twarze).
- Zimowe ilustracje (bałwanek, lepienie bałwana, śnieżna bitwa, dzieci zjeżdżające na sankach).
- Lustro do ćwiczeń mimicznych.
- Karty pracy – dopasowywanie emocji do sytuacji.
- Kostki emocji (z symbolami emocji).
- Muzyka związana z zimą (np. dźwięki śniegu, kolędy).
Kolorowanki „Emocje” (6 stron)
Przebieg zajęć
1. Wprowadzenie – Rozgrzewka emocjonalna
- Czas trwania: 5 minut
- Nauczyciel zaczyna od krótkiej rozmowy: „Jak się dziś czujecie? Co was uszczęśliwia zimą?”
- Uczniowie mogą wybrać obrazek przedstawiający ich nastrój i krótko opowiedzieć, dlaczego go wybrali.
2. Prezentacja emocji z użyciem mimiki i gestów
- Czas trwania: 10 minut
- Nauczyciel pokazuje obrazki przedstawiające podstawowe emocje (radość, smutek, złość, strach).
- Dzieci naśladują mimikę i gesty widoczne na obrazkach, korzystając z luster.
- Prowadzący zadaje pytania: „Jak wygląda twarz, gdy ktoś się boi? Jak możemy pocieszyć smutnego bałwanka?”
3. Ćwiczenia praktyczne – Zimowe sytuacje i emocje
- Czas trwania: 15 minut
- Nauczyciel prezentuje zimowe obrazki (np. dziecko rzucające śnieżkę, zamarznięte okno, bałwanek się topi).
- Uczniowie mają za zadanie:
- Opisać, co widzą na obrazku.
- Dopasować emocję do sytuacji (np. radość – dzieci bawiące się w śniegu, smutek – bałwanek się topi).
- Rozmowa: „Co czujesz, gdy zjeżdżasz na sankach? Co czujesz, gdy pada śnieg?”
Reklamy
4. Zabawa ruchowa – Emocjonalne kalambury zimowe
- Czas trwania: 10 minut
- Nauczyciel losuje zimowe emocje zapisane na kartkach (np. „radość podczas lepienia bałwana”).
- Uczniowie pokazują emocję za pomocą gestów, a grupa zgaduje.
- Wspólne podsumowanie: „Która emocja była najłatwiejsza do odgadnięcia? Dlaczego?”
5. Relaksacja – Zimowe wyciszenie
- Czas trwania: 5 minut
- W tle puszczana jest spokojna muzyka zimowa (np. dźwięki wiatru, śniegu).
- Uczniowie siadają w kręgu, zamykają oczy i na pytania nauczyciela odpowiadają cicho lub w myślach:
- „Jak się czujesz teraz?”
- „Jakie emocje kojarzą Ci się z zimą?”
Podsumowanie zajęć
- Nauczyciel podsumowuje ćwiczenia, zwracając uwagę na postępy uczniów.
- Każdy uczeń wybiera jedną emocję, którą dziś poznał, i opowiada, w jakiej sytuacji jej doświadczył.
Korzyści z zajęć
- Lepsze rozumienie emocji w codziennych sytuacjach.
- Rozwój empatii dzięki nauce identyfikacji emocji u innych.
- Stymulacja poznawcza i emocjonalna poprzez angażujące ćwiczenia i zabawy.
Reklamy
Scenariusz relaksacji: Zimowe wyciszenie
Cel:
Pomoc uczniom w wyciszeniu i zrelaksowaniu się poprzez wykorzystanie zimowych motywów, dźwięków i wizualizacji. Relaksacja wspiera obniżenie poziomu stresu i rozwija umiejętności samoregulacji emocjonalnej.
Czas trwania:
5-10 minut
Materiały:
- Spokojna muzyka lub dźwięki zimy (np. delikatny wiatr, padający śnieg, dzwoneczki).
- Dywaniki, poduszki lub maty do siedzenia.
- Opcjonalnie: lampka z delikatnym, chłodnym światłem (np. imitującym blask śniegu).
- Obrazek lub zdjęcie przedstawiające zimowy krajobraz, np. zaśnieżony las lub góry.
Przebieg relaksacji:
1. Przygotowanie (1-2 minuty)
- Poproś uczniów, aby usiedli w wygodnej pozycji na matach, dywanikach lub poduszkach. Można usiąść po turecku lub położyć się na plecach.
- Zadbaj o spokojną atmosferę – wycisz światła, włącz delikatne dźwięki zimy w tle.
- Powiedz:
„Za chwilę wyruszymy w zimową podróż. Zamknijcie oczy i wyobraźcie sobie piękny, spokojny zimowy krajobraz. Nie ma pośpiechu, wszystko wokół jest ciche i bezpieczne.”
2. Wprowadzenie wizualizacji (2-3 minuty)
- Powoli, spokojnym głosem opowiedz uczniom historię:
„Wyobraź sobie, że stoisz na leśnej polanie. Wokół ciebie wszystko pokrywa biały, miękki śnieg. Powoli zaczyna padać delikatny śnieg, który osiada na twoich rękach i twarzy. Jest chłodny, ale przyjemny. Wokół słyszysz ciszę, przerywaną jedynie delikatnym szumem wiatru.” - Zachęć uczniów do wyobrażania sobie detali:
„Zobacz, jakie piękne są drzewa pokryte śniegiem. Zauważ, jak miękki jest śnieg pod twoimi stopami. Spójrz na swoje oddechy – widzisz małe chmurki pary unoszące się w powietrzu.”
3. Ćwiczenia oddechowe z zimowym motywem (2-3 minuty)
- Wprowadź ćwiczenie oddechowe:
- Powiedz: „Wyobraź sobie, że wdychasz czyste, chłodne, zimowe powietrze, które wypełnia twoje płuca ciepłem i spokojem. Powoli wypuszczasz powietrze, jakbyś chciał zobaczyć małą chmurkę pary. Spróbuj: głęboki wdech… i powoli wydech.”
- Powtórz to ćwiczenie 3-5 razy.
- Dodaj wizualizację:
„Podczas wydechu wyobraź sobie, że zdmuchujesz delikatne płatki śniegu z dłoni. Wdech… Wydech… Płatki śniegu unoszą się i opadają powoli na ziemię.”
4. Końcowe wyciszenie (2-3 minuty)
- Podsumuj wizualizację:
„Teraz stoisz na tej samej polanie, ale czujesz się spokojniejszy i bardziej wypoczęty. Zima wokół ciebie jest piękna i cicha. Gdy otworzysz oczy, możesz wrócić do tej polany, kiedy tylko będziesz tego potrzebować.” - Stopniowo przywróć uczniów do rzeczywistości:
- Poproś ich, aby powoli poruszyli palcami u rąk i nóg.
- Powiedz: „Otwórzcie oczy wtedy, gdy poczujecie się gotowi.”
Zakończenie:
- Po zakończeniu relaksacji zachęć uczniów do podzielenia się swoimi wrażeniami: „Jakie kolory, dźwięki lub uczucia pojawiły się w waszej wyobraźni?”
- Podziękuj uczniom za udział i przypomnij, że mogą wracać do tej wizualizacji w chwilach stresu lub potrzeby wyciszenia.
Propozycje, sposoby, pomysły na dodatkowe materiały do zajęć „Zimowe emocje – rozpoznawanie i wyrażanie uczuć”
Karta Pracy 1: Rozpoznawanie emocji
Tytuł: Jak czuje się bałwanek?
- Instrukcja: Spójrz na obrazki i powiedz, jak czuje się bałwanek w różnych sytuacjach. Połącz obrazek z odpowiednią buźką przedstawiającą emocję.
- Zawartość:
- Obrazki sytuacji zimowych: bałwanek się topi, dzieci rzucają śnieżkami, śnieg zasypuje bałwanka, bałwanek dostaje marchewkowy nos.
- Obrazki emocji: radość, smutek, złość, zdziwienie.
- Zadanie dodatkowe: Opowiedz, co mogło sprawić, że bałwanek się tak poczuł.
Karta Pracy 2: Dopasowanie emocji do sytuacji
Tytuł: Co czujesz zimą?
- Instrukcja: Spójrz na obrazki przedstawiające zimowe sytuacje i wybierz naklejkę z emocją, która najlepiej do nich pasuje.
- Zawartość:
- Obrazki przedstawiające: jazdę na sankach, śnieżną bitwę, zgubienie rękawiczki, wyjście na spacer w śnieżycy.
- Naklejki/ikony emocji: buźki z radością, smutkiem, złością, strachem.
Karta Pracy 3: Tworzenie opowieści o emocjach
Tytuł: Zimowa historia pełna emocji
- Instrukcja: Wybierz obrazek z zimowym krajobrazem i dokończ historię, używając podanych słów: radosny, smutny, zdziwiony, spokojny.
- Zawartość:
- Ilustracja zimowego krajobrazu (np. dzieci lepiące bałwana).
- Wstęp do historii: „Był piękny, zimowy dzień. Bałwanek właśnie skończył…”
- Puste linie do dokończenia opowieści.
Dodatkowy materiał: Kostki emocji
Cel: Zabawa ruchowa i ćwiczenie na wyrażanie emocji.
- Jak zrobić kostkę?
- Przygotuj szablon sześcianu do wycięcia. Na każdej ścianie umieść ikony przedstawiające różne emocje (radość, smutek, złość, strach, spokój, zdziwienie).
- Zasady gry:
- Dzieci rzucają kostką i naśladują emocję, która wypadnie.
Dodatkowy materiał: Zimowe karty z emocjami
- Opis: Zestaw kolorowych kart przedstawiających zimowe sytuacje oraz emocje w formie ikon.
- Zastosowanie: Można je wykorzystać do:
- Memory: znajdowanie par (sytuacja i emocja).
- Quizu: odgadywania emocji po opisie sytuacji.
- Tworzenia historyjek.
Dodatkowy materiał: Relaksacyjna zimowa playlista
- Cel: Uzupełnienie ćwiczeń wyciszających.
- Propozycje dźwięków:
Materiały edukacyjne dotyczące emocji
- ePedagogika – Karty pracy i ćwiczenia
- Opis: Portal oferuje różnorodne karty pracy z zakresu rozwoju emocjonalno-społecznego, w tym ćwiczenia na rozpoznawanie i wyrażanie emocji.
- Link: epedagogika.pl/karty-pracy-i-cwiczenia-11
- Twinkl – Kolorowanki z emocjami i uczuciami
- Opis: Zestaw 14 kolorowanek przedstawiających różne emocje, idealnych do pracy z dziećmi w szkole i w domu.
- Link: twinkl.pl/resource/t-t-22957-ourselves-emotions-a4-colouring-posters-polish
- Edukacyjna.pl – Nazywam emocje. Karty pracy dla dzieci ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi oraz ze spektrum autyzmu (4–9 lat)
- Opis: Zestaw kart pracy przeznaczonych dla dzieci w wieku 4–9 lat, mających na celu naukę rozpoznawania i wyrażania emocji.
- Link: edukacyjna.pl/nazywam-emocje-karty-pracy-dla-dzieci-ze-specjalnymi-potrzebami-edukacyjnymi-oraz-ze-spektrum-autyzmu-4-9-lat
- Uniqskills – Skuteczne techniki komunikacji i regulacji emocji u dzieci, młodzieży i osób dorosłych z niepełnosprawnością intelektualną
- Opis: Kurs online oferujący ćwiczenia i narzędzia skoncentrowane na pracy z emocjami, wspierające rozwój emocjonalny osób z niepełnosprawnością intelektualną.
- Link: uniqskills.com/pl/terapia-specjalna/skuteczne-techniki-komunikacji-i-regulacji-emocji-u-dzieci-mlodziezy-i-osob-doroslych-z-niepelnosprawnoscia-intelektualna
Zajęcia z psychologiem: materiały dla dzieci – różne
Kolorowanki związane z zimą i emocjami
- Mamotoja.pl – Kolorowanki: zima
- Opis: Zbiór 15 kolorowanek przedstawiających zimowe zabawy, takie jak jazda na łyżwach, nartach czy lepienie bałwana.
- Link: mamotoja.pl/male-dziecko/gry-i-zabawy/zimowe-kolorowanki-dla-dzieci-do-druku-11185-r1/
- e-kolorowanki.eu – Kolorowanki zima
- Opis: Darmowe kolorowanki o tematyce zimowej, w tym sporty zimowe, bałwan, hokej, sanki czy skoczek narciarski.
- Link: e-kolorowanki.eu/kolorowanki-zima/
- Childdevelop.pl – Karty pracy zima
- Opis: Karty pracy z kategorii „Zima” dla dzieci, które można pobrać i wydrukować w domu lub szkole.
- Link: childdevelop.pl/worksheets/tag-sortpop-subject-winter/
- Dzieckiembadz.pl – Zimowe kolorowanki do druku
- Opis: Zestaw 36 wyjątkowych zimowych kolorowanek do pobrania i wydrukowania.
- Link: dzieckiembadz.pl/2024/11/zimowe-kolorowanki-do-druku-do-pobrania.html
Powyższe materiały mogą być cennym wsparciem w pracy nad rozpoznawaniem i wyrażaniem emocji oraz wprowadzaniem zimowej tematyki w zajęciach edukacyjnych.
autyzm.life i neuroróżnorodni 