„Obserwowanie przyrody jako metoda rozwijania koncentracji i uważności” – Inspirujący scenariusz zajęć edukacyjnych na Pierwszy Dzień Wiosny dla dzieci z niepełnosprawnością intelektualną.
Zabawy sensoryczne, ruchowe i plastyczne rozwijające koncentrację, uważność i komunikację. 🌷
➡️ Dla dzieci z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu znacznym
📅 Czas trwania: 45 minut
👥 Grupa docelowa: Dzieci z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu znacznym (wiek: 6–12 lat)
🎯 Cele zajęć:
- Rozwijanie percepcji wzrokowej, dotykowej i słuchowej poprzez kontakt z elementami wiosny.
- Budowanie świadomości zmian zachodzących w przyrodzie wiosną.
- Rozwijanie umiejętności komunikacyjnych poprzez nazywanie elementów wiosny.
- Kształtowanie pozytywnych emocji i współpracy w grupie.
Przygotowanie do zajęć:
✅ Sala: Jasna, przestronna, z możliwością siedzenia w kole na dywanie lub krzesełkach.
✅ Materiały:
- Sztuczne i naturalne kwiaty (żonkil, tulipan, przebiśnieg, krokus).
- Gałązki z pąkami, liście, trawa (naturalne).
- Zdjęcia i ilustracje ptaków wracających na wiosnę (np. bocian, jaskółka).
- Odgłosy natury (np. śpiew ptaków, szum wiatru).
- Kolorowe chusty, wstążki.
- Karty z obrazkami przedstawiającymi wiosnę.
Przebieg zajęć:
1. Powitanie i wprowadzenie do tematu (5 minut)
👋 Krąg powitalny:
- Nauczyciel zaprasza dzieci do kręgu i wita każde dziecko po imieniu, nawiązując kontakt wzrokowy.
- Dzieci witają się poprzez podanie ręki lub uśmiech.
🎶 Piosenka o wiośnie:
- Nauczyciel włącza prostą, rytmiczną piosenkę o wiośnie (np. „Maszeruje wiosna”).
- Dzieci próbują klaskać lub poruszać się w rytm muzyki.
🌸 Pytania wprowadzające:
- „Jaką mamy porę roku?”
- „Co zmienia się na wiosnę w przyrodzie?”
- „Jakie kolory kojarzą się z wiosną?”
👉 Cel: Budowanie poczucia bezpieczeństwa, wprowadzenie w tematykę wiosny w sposób multisensoryczny.
2. „Wiosna wokół nas” – poznawanie elementów wiosny (10 minut)
🌷 Aktywność sensoryczna:
- Nauczyciel pokazuje dzieciom naturalne elementy wiosny: kwiaty (prawdziwe lub sztuczne), gałązki, liście.
- Dzieci dotykają, wąchają i oglądają elementy:
- Jak pachnie kwiat?
- Czy liść jest gładki czy szorstki?
- Jakie kolory widzisz na kwiecie?
🦋 Odgłosy przyrody:
- Nauczyciel włącza odgłosy wiosny (śpiew ptaków, szum drzew, kumkanie żab).
- Dzieci próbują naśladować te dźwięki – klaskanie jak trzepotanie skrzydeł, cmokanie jak kumkanie żab.
🌼 Zabawa w rozpoznawanie:
- Nauczyciel pokazuje zdjęcie przebiśniegu i pyta: „Jak myślisz, co to za kwiat?”
- W przypadku trudności nauczyciel podpowiada i wzmacnia pozytywnie każdą próbę odpowiedzi.
👉 Cel: Rozwijanie percepcji wzrokowej, słuchowej i dotykowej, rozwój mowy i komunikacji.
3. Zabawa ruchowa – „Wiosenny taniec kwiatów” (10 minut)
💃 Naśladujemy ruchy wiosny:
- Dzieci dostają kolorowe chusty lub wstążki.
- Nauczyciel włącza muzykę instrumentalną (spokojne, wiosenne dźwięki).
- Dzieci poruszają się w rytm muzyki, naśladując:
- Kwiaty kołyszące się na wietrze – delikatne machanie rękami z chustami.
- Ptaki fruwające nad łąką – podnoszenie rąk, obracanie się.
- Słońce ogrzewające kwiaty – dzieci rozciągają ręce w stronę sufitu.
👉 Cel: Rozwój koordynacji ruchowej, poczucia rytmu i równowagi.
4. Praca plastyczna – „Wiosenny kolaż” (15 minut)
🎨 Tworzenie wiosennego obrazu:
- Nauczyciel rozdaje dzieciom:
- Kolorowe wycinanki (liście, kwiaty).
- Plastelinę, kredki, klej.
- Zadanie:
- Stworzenie wiosennej łąki.
- Doklejanie elementów na dużym arkuszu papieru.
- Używanie różnych faktur – np. prawdziwe liście, gałązki, tkaniny.
- Nauczyciel pomaga dzieciom w nazywaniu elementów:
- „To jest żonkil.”
- „Ten liść jest zielony.”
- „Czy ten kwiat jest miękki czy twardy?”
👉 Cel: Rozwój motoryki małej, percepcji wzrokowej, nauka nazywania elementów przyrody.
5. Podsumowanie i zakończenie zajęć (5 minut)
🌞 Rozmowa podsumowująca:
- Nauczyciel pokazuje prace dzieci i chwali za zaangażowanie.
- Pyta dzieci:
- „Co najbardziej ci się podobało?”
- „Jakie kolory widzieliśmy na łące?”
- „Jakie dźwięki kojarzą się z wiosną?”
👋 Piosenka na zakończenie:
- Dzieci śpiewają lub słuchają piosenki o wiośnie („Maszeruje wiosna” lub „Wiosna, wiosenka”).
- Nauczyciel dziękuje dzieciom za udział i żegna każde dziecko po imieniu.
✅ Modyfikacje i dostosowanie do indywidualnych potrzeb:
- Nadwrażliwość sensoryczna – Zmniejsz liczbę bodźców, użyj delikatniejszych zapachów i tekstur.
- Trudności w komunikacji – Użyj komunikacji wspomagającej (karty PECS, symbole, gesty).
- Problemy z koordynacją ruchową – Zmień aktywności ruchowe na proste gesty rękami lub palcami.
🎯 Efekty zajęć:
✅ Lepsze rozpoznawanie i nazywanie elementów przyrody.
✅ Poprawa koncentracji i koordynacji ruchowej.
✅ Rozwój komunikacji werbalnej i niewerbalnej.
✅ Zwiększenie motywacji do współpracy w grupie.
🌸Najczęściej zadawane pytania:
1. Czy zajęcia można przeprowadzić na zewnątrz?
➡️ Tak, jeśli warunki pogodowe są odpowiednie, zajęcia można przenieść do ogrodu lub parku.
2. Jak radzić sobie z nadwrażliwością sensoryczną?
➡️ Wprowadź elementy sensoryczne stopniowo, dając dziecku możliwość wycofania się.
3. Czy dzieci niewerbalne mogą uczestniczyć w zajęciach?
➡️ Tak, można użyć komunikacji alternatywnej (obrazki, gesty).
👉 Więcej scenariuszy znajdziesz na stronie: autyzm.life 🌼
autyzm.life i neuroróżnorodni 