Ocena percepcji czuciowej ma na celu uzyskanie informacji, czy sposób w jaki dziecko przetwarza bodźce dotykowe i proprioceptywne, wpływa na małą motorykę.

Aby ocenić czucie głębokie, należy zaobserwować sposób poruszania się dziecka oraz przeprowadzić próby „palec-nos” oraz badanie ułożenia kończyn.

Próba palec-nos

Cel:

  • określenie zaburzeń czucia głębokiego, występowania drżenia zamiarowego mogącego świadczyć o uszkodzeniu móżdżku.

Przebieg:

  • dziecko siedzi na krześle, ramiona odwiedzione. Na polecenie zamyka oczy i próbuje dotknąć opuszką palca wskazującego czubka nosa. O uszkodzeniu czucia głębokiego świadczą trudności w dotknięciu czubka nosa. U 5-latków granica tolerancji wynosi 1 cm.

Badanie ułożenia kończyn

Cel:

  • określenie zaburzeń czucia głębokiego.

Przebieg:

  • dziecko siedzi na krześle z zamkniętymi oczami. Wykonujemy bierne ruchy kciukiem i prosimy dziecko o określenie kierunku ruchu i ułożenia kciuka.

Jeśli dziecko niepoprawnie określa położenie kciuka, badamy inne stawy kończyny. Badamy obie strony.

Próba „palec-nos” i badanie ułożenia kończyn informują nas, czy nie ma zaburzeń o podłożu neurologicznym. Jeśli ćwiczenia zostaną wykonane niepoprawne, wskazana jest konsultacja neurologiczna. W przypadku dzieci z niepełnosprawnością intelektualną, które nie potrafią zamknąć oczu lub nie rozumieją polecenia, należy zaobserwować sposób poruszania się dziecka, np. czy porusza się „ociężale”, „sztywno”, wpada na przedmioty, czy często się potyka. O niedojrzałości układu nerwowego świadczyć będą również współruchy w okolicy twarzy, stóp lub rąk. O trudnościach w różnicowaniu proprioceptywnym świadczy zwiększony lub lub zmniejszony nacisk kredki oraz zwiększone napięcie okolic barków.

Czucie dotyku oceniamy, badając ogólną tolerancję na bodźce dotykowe oraz sprawdzamy, czy dziecko ma zdolność rozpoznawania znaków pisanych na skórze kształtów za pomocą dotyku. przy trudnościach z tolerowaniem pewnych struktur dotykowych należy zastanowić się nad doborem narzędzi pisarskich pod kontem ich faktury i struktury, a w ćwiczeniach rozwijających percepcję czuciową zwrócisz szczególną uwagę na stosowane materiały.

Badanie stereognozji

Cel:

  • określenie zdolności do rozpoznawania kształtów za pomocą dotyku.

Materiały pomocnicze:

  • należy przygotować 2 komplety następujących przedmiotów:, klucz, małe pluszowe zwierzątko (świnka), łyżeczka, ołówek, długopis, guzik,moneta (ten sam rozmiar), spinacz, agrafka.

Przebieg:

  • ustawiamy przed dzieckiem przedmioty (1 komplet). Następnie prosimy o zamknięcie oczu (lub przygotowujemy przesłonę) i w kolejności losowej dajemy do ręki dziecka przedmiot, zachęcając do dotykania w czasie nie dłuższym niż 10 sekund. Dziecko mówi, jaki przedmiot czuje. Jeśli badamy dziecko niemówiące, to należy użyć drugiego kompletu, aby badany mógł wskazać przedmiot, który trzyma w dłoni.

Badanie dermoleksji

Cel:

  • odczytanie znaków pisanych na skórze. Trudności ze wskazaniem poprawnej odpowiedzi mogą wskazywać na uszkodzenie czucia dotyku.

Przebieg:

  • kreślimy na powierzchni skóry znaki: x, 0, +, | lub cyfry. Dziecko ma rozpoznać znak z zamkniętymi oczami. Może go nazwać, wskazać na tablicy lub narysować taki sam.

W przypadku, gdy powyższe próby dadzą wynik nieprawidłowy wskazana jest konsultacja z neurologiem (Piotrowska-Madej, Żychowicz, 2018).

Ocena percepcji czuciowej

Imię i nazwisko:……………………….
………………………………………
Data urodzenia:Data badania:
Należy zaznaczyć reakcję dziecka w odpowiedniej rubryceUwagi
Próba „palec-nos”prawidłowanieprawidłowa
Obserwacja ruchu dzieckapłynnyciężki, sztywny
Badanie ułożenia kciuka lub kończynprawidłowonieprawidłowo
Nacisk narzędzia pisarskiegoprawidłowynieprawidłowo zmniejszony/zwiększony
Obserwacja reakcji dziecka na różne fakturydobra tolerancjaunika:
Badanie dermoleksji: x, o, +, cyfryprawidłowonieprawidłowo

Badanie stereognozji

PrzedmiotPunktyPunktacja:
1 pkt – poprawna odpowiedź
0 pkt – zła odpowiedź
Wynik: 0-3 – niski poziom percepcji,
4-7 – średni poziom percepcji,
8-9 – dobry poziom percepcji.
Dziecko powyżej 6 lat powinno rozpoznać wszystkie przedmioty.
klucz
zwierzatko
łyżeczka
moneta
guzik
spinacz
agrafka
ołówek
długopis
Suma:
(Piotrowska-Madej, Żychowicz, 2018)

źródło: K. Piotrowska-Madej, A. Żychowicz, Smart Hand Model…, Harmonia, Gdańsk 2018

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s

Ta witryna wykorzystuje usługę Akismet aby zredukować ilość spamu. Dowiedz się w jaki sposób dane w twoich komentarzach są przetwarzane.